Raport: Czy SAFE jest tańszy od polskich obligacji?

Czy SAFE jest tańszy od polskich obligacji? Przedstawiamy wyniki 10 000 symulacji przeprowadzonych przez zespół analityczny Instytut Podatków i Finansów Publicznych.

Polska ma otrzymać z unijnego programu SAFE 43,7 mld EUR na obronność — jako pożyczkę w euro, spłacaną przez blisko pół wieku. Sprawdziliśmy, czy byłoby taniej sfinansować te same wydatki z emisji własnych obligacji skarbowych w złotych.
Przygotowaliśmy 10 000 symulacji komputerowych uwzględniających zmiany kursu EUR/PLN, stóp procentowych i kosztów zabezpieczenia walutowego (czyli instrumentów chroniących przed ryzykiem zmiany kursu). Dane rynkowe na dzień 20 lutego 2026 r.

Wyniki:

Analizowaliśmy dwa warianty — bez zabezpieczenia walutowego i z zabezpieczeniem 80% ekspozycji.
Wariant 1: bez zabezpieczenia walutowego (pełna ekspozycja na zmianę kursu EUR/PLN)
W typowym scenariuszu SAFE kosztuje ok. 8 mld zł więcej niż obligacje w złotych. W 5% najgorszych scenariuszy — ponad 100 mld zł więcej. SAFE wychodzi drożej w 60% symulacji.

Wariant 2: z zabezpieczeniem walutowym 80% (Skarb Państwa ubezpiecza kurs)
Typowy dodatkowy koszt jest podobny — ok. 8 mld zł. Skrajne scenariusze są znacznie łagodniejsze (do 31 mld zł), ale SAFE przegrywa częściej — w 80% symulacji. Zabezpieczenie eliminuje najgorsze scenariusze, lecz jego koszt ponad dwukrotnie przekracza oszczędności na odsetkach.
Dlaczego SAFE jest droższy? Niższe odsetki od pożyczki w euro (ok. 14 mld zł oszczędności) nie kompensują ryzyka kursowego przy spłacie kapitału (ok. 33 mld zł bez zabezpieczenia). Ubezpieczenie kursu zmniejsza rozrzut wyników, ale samo jest kosztowne.

Materiały do pobrania
• Pełny raport: Przeprowadziliśmy 10 tysięcy symulacji. SAFE jest droższy od własnych obligacji
• Nota metodologiczna: Założenia, parametry, dane wejściowe, specyfikacja modelu

Analiza przygotowana przez zespół analityczny Instytutu Podatków i Finansów Publicznych. Poglądy wyrażone w materiale odzwierciedlają stanowisko zespołu analitycznego.