Czy rozważane są dodatkowe zachęty finansowe za oddawanie krwi?

Obecne przepisy dotyczące korzyści dla krwiodawców często uznawane są za nieaktualne oraz wymagające zmiany w celu zachęcenia większej liczby osób do oddawania krwi.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami osoby oddające krew mogą skorzystać z ulgi podatkowej poprzez odliczenie określonej kwoty (130 zł) za każdy litr oddanej krwi od dochodu podlegającego opodatkowaniu, nie więcej jednak niż 6% swojego dochodu/przychodu. Obecne mechanizmy ulg podatkowych uznawane są za niewystarczająco motywujące, szczególnie w obliczu spadającej liczby osób oddających krew w niektórych regionach kraju. Podwyższenie zwolnienia z PIT mogłoby być bardziej czytelnym i skutecznym środkiem wsparcia dla tej ważnej grupy społecznej, a jednocześnie stanowiłoby istotny element polityki państwa w zakresie zdrowia publicznego. Rozwój instrumentów wsparcia dla krwiodawców przyczyni się do zwiększenia liczby honorowych dawców, co bezpośrednio wpłynie na poprawę bezpieczeństwa zdrowotnego w Polsce.

Wysokość darowizny przekazanej na cele honorowego krwiodawstwa ustala się zgodnie z art. 26 ust. 7 pkt 3 ustawy PIT, na podstawie zaświadczenia jednostki organizacyjnej realizującej zadania w zakresie pobierania krwi o ilości bezpłatnie oddanej krwi lub jej składników przez krwiodawcę. Z powołanych powyżej regulacji wynika zatem, że honorowy krwiodawca, obliczając dla celów rocznego rozliczenia podatkowego wartość honorowo oddanej krwi, posiłkuje się obiektywnym wskaźnikiem określonym nie w przepisach podatkowych, a w przepisach właściwych dla danej dziedziny, tj. w rozporządzeniu ministra zdrowia w sprawie określenia rzadkich grup krwi, rodzajów osocza i surowic diagnostycznych, których uzyskanie wymaga przed pobraniem krwi lub jej składników wykonania zabiegu uodpornienia dawcy lub innych zabiegów, oraz wysokości rekompensaty. W konsekwencji zwiększenie kwoty odliczenia z tego tytułu wymaga zmiany przepisów powołanego rozporządzenia ministra zdrowia z dnia 6 lutego 2017 r., co pozostaje poza kompetencją ministra finansów. Ulga z tytułu darowizn na cele krwiodawstwa nie podlegała i nie podlega odliczeniu od dochodu opodatkowanego tzw. podatkiem liniowym opłacanym według jednolitej 19% stawki podatku. Podatek ten był bowiem konstruowany przy założeniu, że nie będzie miała do niego zastosowania większość ulg, która znajduje zastosowanie przy opodatkowaniu skalą podatkową. Z tego względu podatnicy, którzy wybrali opodatkowanie tzw. podatkiem liniowym, oprócz ulgi z tytułu darowizn na cele krwiodawstwa, nie mogą też korzystać, np. z ulgi z tytułu darowizn na cele pożytku publicznego, czy na rzecz kultu religijnego, a także z ulgi na Internet czy też ulgi rehabilitacyjnej. Obecnie Ministerstwo Finansów nie prowadzi prac mających na celu objęcie ulgą z tytułu darowizn na cele krwiodawstwa również podatników rozliczających się tzw. podatkiem liniowym.

Warto również podkreślić, że do Ministerstwa Finansów nie docierały postulaty objęcia omawianą ulgą także podatników korzystających z opodatkowania tzw. podatkiem liniowym. W zeznaniach podatkowych złożonych za 2023 r. odliczenia darowizn na cele krwiodawstwa, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 9 lit. c ustawy PIT dokonało 185 tysięcy podatników w łącznej kwocie 41,8 mln zł. Przeciętna kwota odliczenia wyniosła 226 zł. Obniżenie podatku, a tym samym wpływów budżetowych, z tytułu zastosowania odliczenia wyniosło 5,7 mln zł.

Jednocześnie krwiodawstwo w Polsce, podobnie jak w całej Europie, jest honorowe, dobrowolne i nie może pociągać za sobą jakiejkolwiek gratyfikacji finansowej. Dlatego też każda decyzja o ewentualnym rozszerzeniu lub zmianie uprawnień przysługujących Zasłużonym Honorowym Dawcom Krwi podejmowana jest w kontekście obowiązujących przepisów prawa, zarówno krajowego, jak i europejskiego, które jednoznacznie stanowi, że „oddawanie krwi, osocza lub innych składników krwi jest uważane za dobrowolne i nieodpłatne, jeżeli jest dokonywane przez osobę z jej własnej woli i nie daje podstaw do jakiejkolwiek zapłaty w formie pieniężnej lub w jakiejkolwiek równoważnej postaci. Wyłącza to również przyznanie wynagrodzenia w formie wypoczynku, który wykracza poza czas odpowiednio konieczny do oddania krwi i dojazdu. Drobne dowody uznania, napoje i zwrot kosztów podróży są zgodne z pojęciem dobrowolnego i nieodpłatnego oddawania krwi”.

Źródło: sejm.gov.pl

✅Wesprzyj nas